Kolejne dzieła Henryka Strenga (Marka Włodarskiego) w naszych zbiorach

Wzbogaciliśmy kolekcję o kolejnych 5 dzieł Marka Włodarskiego (Henryka Strenga) z okresu przedwojennego i powojennego. Dzieła włączone do kolekcji to: "Demonstracja obrazów", "Demonstracja obrazów" (szkic 2), "Dwaj jeźdźcy (Pożegnanie żołnierzy)", "Czarownik przy zielonej skale", "Chłopiec w ogrodzie".

W ostatnich latach twórczość Marka Włodarskiego (przed II wojna światową Henryka Strenga) odkrywana na jest na nowo. Ten jeden z kluczowych artystów w polsko-żydowskiej sztuce nowoczesnej zostawił bogaty dorobek, w którym konsekwentnie poszukiwał zarówno odpowiedzialności artystów wobec społeczeństwa, jak i nowatorskich rozwiązań malarskich, np. w powojennych kompozycjach geometrycznych. Jedną z tych prac jest malowany olejną farbą na papierze "Chłopiec w ogrodzie" z 1955 roku, pokazany w 1956 roku i na 28 Międzynarodowej Wystawie Sztuki — la Biennale di Venezia.

Inne prace to w większości szkice do obrazów olejnych, jak akwarela "Demonstracja obrazów", 1933. Włodarski, nieraz po wielu latach, powracał do głównych motywów swojej sztuki, tak dzieje się w przypadku gwaszu "Demonstracja obrazów" z 1948 roku. Rysunki, wstępne szkice są równoległą do malarstwa i niemal niezbywalną częścią twórczości Strenga/Włodarskiego. Podobnie gwasz "Dwaj jeźdźcy – Pożegnanie żołnierzy", 1931 jest wstępnym szkicem do obrazów olejnych znanych pod tym samym tytułem (znamy 2 wersje, ok. 1931–1932), które należą do najlepszych surrealizujących realizacji Strenga z przełomu lat 20. i 30 XX wieku.

Marek Włodarski (Henryk Streng; 1898–1960) przed drugą wojną światową, w latach 20. i 30. XX wieku mieszkał i tworzył we Lwowie, będącym obok Krakowa i Warszawy jednym z ważniejszych ośrodków artystycznych w II Rzeczypospolitej. Uczył się w Wolnej Akademii Sztuk Pięknych we Lwowie (latach 1920–1924), później w tamtejszej Państwowej Szkole Przemysłowej. W 1924 roku wyjechał do Paryża, gdzie w latach 1925–1926 studiował w Académie Moderne u Fernanda Légera. We Francji nawiązał kontakty m.in. z Légerem, André Bretonem, w czasie gdy ten wydawał "Manifeste du surréalisme" (1924) i "Le Surréalisme et la peinture" (1926), i André Massonem.

Spotkanie z surrealizmem w jego najdynamiczniejszej fazie zaowocowało tym, że został wprowadzony we Lwowie (szersza recepcja nurtu nastąpiła w Polsce po 1945 roku). Przyjaźnił się z Brunonem Schulzem i Deborą Vogel, dla których bliska surrealizmowi poetyka była równie ważna, jak dla artystów wizualnych. W 1930 roku Streng dołączył we Lwowie do Artes (1929–1935) – lewicowej grupy awangardowej, która sformułowała propozycję sztuki upominającej się o prawa robotników i bezrobotnych, ofiar Wielkiego Kryzysu.

Drugą wojnę światową Streng spędził we Lwowie – w getcie i poza nim, potem w Warszawie, gdzie ukrywał się pod nazwiskiem Marek Włodarski (przy tej tożsamości pozostał po 1945 roku). Po powstaniu warszawskim został wywieziony do obozu koncentracyjnego w Stutthofie.

Orlen - mecenas muzeum