11:00–18:00 Ojczyzna mojego języka – animacje twórcze dla rodzin z dziećmi

• Miejsce edukacji rodzinnej "U króla Maciusia"
• Bezpłatne wejście bez rezerwacji

Jak często myślimy o języku? Jest taki czas w roku, kiedy warto poświęcić mu chwilę uwagi. W ramach Festiwalu Światowego Dnia Języka Ojczystego stworzymy magnesy z ulubionymi słowami z naszych ojczystych języków. Zrobimy kolaże w nawiązaniu do hasła: język jest moim domem. Wspólnie zapisywać będziemy słowa z naszego dzieciństwa. Zapraszamy do odkrywania na nowo swojego języka (lub języków). Aktywności dostępne będą przez cały weekend, można dołączyć w dowolnym momencie.

11:00–12:00 Oprowadzanie w języku ukraińskim po wystawie czasowej "Moc słów"

• Spotkanie przy stanowisku z audioprzewodnikami w holu głównym
• Liczba miejsc ograniczona
• Rezerwacja bezpłatnych wejściówek: [email protected]
  • jednorazowo można zarezerwować 2 wejściówki,
  • w zgłoszeniu należy podać dokładną informację o dacie i godzinie spaceru.

12:00–13:00 Oprowadzanie w języku polskim po wystawie czasowej "Moc słów" z tłumaczeniem na polski język migowy (PJM)

• Spotkanie przy stanowisku z audioprzewodnikami w holu głównym
• Liczba miejsc ograniczona
• Rezerwacja bezpłatnych wejściówek: [email protected]
  • jednorazowo można zarezerwować 2 wejściówki,
  • w zgłoszeniu należy podać dokładną informację o dacie i godzinie spaceru.

Zapraszamy na podróż w czasie i w przestrzeni, podczas której odkryjemy niezwykłą historię języków żydowskich – od starożytnej hebrajszczyzny, przez jidysz, ladino i judeo-arabski, aż po współczesny odrodzony język hebrajski.

Na wystawie zobaczymy unikatowe obiekty: babilońskie magiczne misy, żydowskie amulety, bogato zdobione zwoje i tkaniny, a także współczesne dzieła artystów i artystek.

Dowiemy się, jak język stał się dla Żydów nośnikiem tradycji i tożsamości, a także jak żydowska diaspora otwierała się na zmiany, migracje i wpływy lokalnych kultur. Porozmawiamy o tym, czy sam język może być deklaracją tożsamości, i o strategiach językowych stosowanych przez Żydów mieszkających w różnych częściach świata. Czy języki migrowały razem z nimi? I jaki wpływ wywierały na kultury lokalne?

13:00–14:30 Kaligraficzne zabawy z alfabetem – alfabet wietnamski

• Hol główny Muzeum POLIN
• Wstęp wolny
• Zajęcia dla osób dorosłych

Zapraszamy na kaligraficzne zabawy z alfabetem wietnamskim. Podczas spotkania spróbujemy napisać w nim swoje imię i nazwisko oraz proste zdania. Pamiątką ze spotkania będą samodzielnie wykonane przypinki w wybranym języku.

Prowadzi Ha Straszyńska – urodziła się i mieszkała w Wietnamie, od 30 lat mieszka w Polsce. Lubi uczyć się języków obcych i interesuje się medycyną naturalną. W wolnym czasie praktykuje yogę i sztukę walki Vinh Xuan.

14:30–16:00 Kaligraficzne zabawy z alfabetem – alfabet jidysz

• Hol główny Muzeum POLIN
• Wstęp wolny
• Zajęcia dla osób dorosłych

Zapraszamy na kaligraficzne zabawy z alfabetem jidysz. Podczas spotkania spróbujemy napisać w nim swoje imię i nazwisko oraz proste zdania. Pamiątką ze spotkania będą samodzielnie wykonane przypinki w wybranym języku.

Prowadzi Martyna Steckiewicz – przewodniczka w Muzeum POLIN, kulturoznawczyni zaangażowana w badania nad historią i kulturą Żydów Polskich oraz nad językiem jidysz. Współpracowała m.in. z Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie i Centrum Kultury Jidysz, w którym prowadziła lektorat języka jidysz.

16:00–17:30 Między językami. O tym, co mówimy i kim się stajemy

• Sala konferencyjna A
• Wydarzenie otwarte

Zapraszamy na spotkanie poświęcone językowi. Porozmawiamy o tym, jak język wpływa na to, kim jesteśmy, gdzie czujemy się u siebie i z kim budujemy relacje. Wspólnie zastanowimy się, czy język to zawsze świadomy wybór? A może czasem gest, kompromis albo sposób na odnalezienie się w danej sytuacji?

Coraz częściej myślimy o języku jako o praktyce społecznej – czymś, co wydarza się między ludźmi, w konkretnych miejscach i momentach, pod wpływem emocji, migracji i doświadczeń codzienności. Podczas spotkania przyjrzymy się temu, jak wygląda życie osób wielojęzycznych w Polsce i jak języki towarzyszą nam w różnych sytuacjach: w domu, w pracy, w szkole, wśród bliskich i nieznajomych.

Zastanowimy się, od czego zależy wybór języka – czy decyduje o tym miejsce, temat rozmowy, obecność konkretnych osób, a czasem po prostu to, co w danej chwili wydaje się bezpieczniejsze, prostsze albo bliższe. Porozmawiamy o spotkaniach języków w codziennym życiu, o ich wzajemnych relacjach, napięciach i hierarchiach.

W rozmowie wezmą udział osoby reprezentujące różne doświadczenia życia w wielojęzycznej Polsce. Wspólnie zastanowimy się, jak język wpływa na poczucie tożsamości i przynależności – kiedy zbliża, a kiedy dzieli. Osobny wątek poświęcimy kolejnym pokoleniom: jakimi językami mówią dzieci osób wielojęzycznych, jak podejmowane są te decyzje i jak wygląda przekazywanie języka w rodzinach.

Porozmawiamy także o tym, gdzie i w jaki sposób można uczyć się języków ojczystych, matczynych i dziedziczonych – jakie są dostępne ścieżki, jakie bariery oraz jaką rolę mogą odegrać szkoły, instytucje kultury i społeczności. Wielojęzyczność potraktujemy nie jako zestaw kompetencji, lecz jako doświadczenie, które porządkuje codzienność i wpływa na to, jak (i czy) jesteśmy widziani.

Osoby uczestniczące:

Tatsiana Kazak – urodzona w Grodnie na Białorusi, od 2011 roku mieszka w Polsce. Z wykształcenia historyczka, a z zamiłowania historyczka sztuki. Pracowała w muzeach w Grodnie. Mając doświadczenie jako przewodnik po Białorusi i po Warszawie, obecnie organizuje wycieczki dla emigrantów – nowych mieszkańców Warszawy. Mama dwóch córek, które urodziły się już w Polsce.

Rajmund Siwak – zaangażowany romski aktywista i lider społeczności romskiej, którego życie to pasja do dialogu, sztuki i zmian społecznych. Pochodzący ze społeczności romskiej, urodził się na Podkarpaciu, a dzieciństwo spędził w Krośnie – mieście, które ukształtowało jego silne poczucie tożsamości i więzi z korzeniami. Od najmłodszych lat angażuje się w działania na rzecz swojej społeczności, walcząc ze stereotypami i promując integrację Romów w polskim społeczeństwie. Jako niestrudzony orędownik aktywizacji zawodowej i edukacji młodzieży romskiej wspiera młodych ludzi w zdobywaniu umiejętności, które pozwalają im budować lepszą przyszłość – od warsztatów po programy mentorskie.

Julia Wollner – literaturoznawczyni, dziennikarka, doktor italianistyki. Prowadzi magazyn śródziemnomorski i podcast "Lente", poświęcony kulturze śródziemnomorskiej. Wykłada na wydziale Artes Liberales Uniwersytetu Warszawskiego i na Mazowieckim Uniwersytecie Trzeciego Wieku. Jest żoną Izraelczyka i mamą trzech pół-Izraelek. Na co dzień mówi po polsku, włosku i angielsku, próbuje też po hiszpańsku i hebrajsku. Fascynuje ją filozofia dialogu i relatywizm językowy, a hipotezę Hipoteza Sapira-Whorfa bada w praktyce z dziećmi, mężem i ukochanym psem.

Prowadzi Krystian Kamiński – edukator i językoznawca związany z obszarem kultury i działań społecznych. Doktorant Szkoły Nauk Humanistycznych i Sztuki UMCS; w swoich badaniach koncentruje się na nauczaniu języków obcych osób g/Głuchych. Na co dzień pracuje na styku nauki, edukacji i kultury. Prowadzi szkolenia, warsztaty i spotkania o języku niewykluczającym, różnorodności i dostępności, współpracując z instytucjami kultury, organizacjami społecznymi i środowiskiem akademickim. Interesuje go to, jak komunikacja wpływa na relacje, widzialność i poczucie przynależności.

W Instytucie Różnorodności Językowej Rzeczypospolitej wspiera rozwój Dialektarium, portalu dokumentującego różnorodność językową w Polsce. Jest także kuratorem i współtwórcą działań społeczno-kulturalnych, w których język staje się punktem wyjścia do rozmowy. W swojej pracy traktuje język jako praktykę społeczną – sposób na nazywanie doświadczeń, budowanie porozumienia i tworzenie przestrzeni, w której różne głosy mogą wybrzmieć na równych prawach.

11:00–18:00 Ojczyzna mojego języka – animacje twórcze dla rodzin z dziećmi

• Miejsce edukacji rodzinnej "U króla Maciusia"
• Bezpłatne wejście bez rezerwacji

11:00–12:00 Oprowadzanie w języku białoruskim po wystawie czasowej "Moc słów"

• Spotkanie przy stanowisku z audioprzewodnikami w holu głównym
• Liczba miejsc ograniczona
• Rezerwacja bezpłatnych wejściówek: [email protected]
  • jednorazowo można zarezerwować 2 wejściówki
  • w zgłoszeniu należy podać dokładną informację o dacie i godzinie spaceru.

12:00–13:00 Oprowadzanie w języku hebrajskim po wystawie czasowej "Moc słów"

• Spotkanie przy stanowisku z audioprzewodnikami w holu głównym
• Liczba miejsc ograniczona
• Rezerwacja bezpłatnych wejściówek: [email protected]
  • jednorazowo można zarezerwować 2 wejściówki
  • w zgłoszeniu należy podać dokładną informację o dacie i godzinie spaceru.

13:00–14:30 Kaligraficzne zabawy z alfabetem – alfabet hebrajski

• Hol główny Muzeum POLIN
• Wstęp wolny
• Zajęcia dla osób dorosłych

Zapraszamy na kaligraficzne zabawy z alfabetem hebrajskim. Podczas spotkania spróbujemy napisać w nim swoje imię i nazwisko oraz proste zdania. Pamiątką ze spotkania będą samodzielnie wykonane przypinki w wybranym języku.

Prowadzi Magdalena Sommer – tłumaczka z literatury hebrajskiej na język polski, od 2006 roku związana z Fundacją im. prof. Mojżesza Schorra, w której pracuje jako lektorka i prowadzi lekcje z języka hebrajskiego. Spędziła rok w Izraelu na stypendium państwowym i uczestniczyła tam w wielu seminariach dla nauczycieli języka hebrajskiego.

14:35–16:00 Kaligraficzne zabawy z alfabetem – alfabet polski

• Hol główny Muzeum POLIN
• Wstęp wolny
• Zajęcia dla osób dorosłych

Zapraszamy na kaligraficzne zabawy z alfabetem polskim. Pamiątką ze spotkania będą samodzielnie wykonane przypinki w wybranym języku.

Prowadzi Kamil Gibas – historyk sztuki, muzealnik, kaligraf. Prowadzi warsztaty kaligraficzne w Polsce i zagranicą. Interesuje się średniowiecznymi krojami pism, jak również nowożytnym pismem kursywnym. Tworzy autorskie materiały edukacyjne, których adresatami są dzieci i młodzież – uczniowie szkół podstawowych i ponadpodstawowych.

Współpracuje z instytucjami kultury, uczelniami i biznesem – prowadzi warsztaty kaligraficzne dostosowane do indywidualnych potrzeb, kładąc szczególny nacisk na techniki relaksacyjne, oddechowe i związane z well-beingiem. Interesuje się sztuką współczesną, psychologią i literaturą piękną. Mieszka i pracuje w Warszawie – związany z Działem Edukacji Muzeum POLIN.

16:00–17:30 W jakim języku bije serce? – spotkanie

• Sala konferencyjna A
• Wstęp wolny
   

Zapraszamy na spotkanie, podczas którego wspólnie zastanowimy się, co tak naprawdę mamy na myśli, mówiąc "język ojczysty". Czy zawsze chodzi wyłącznie o język polski? A może o coś więcej – język domu, regionu, wspólnoty, emocji?

Język, gwara, dialekt – gdzie przebiegają granice między tymi pojęciami i kto je wyznacza? Temat języków regionalnych regularnie powraca w debatach publicznych i dyskusjach legislacyjnych. Podczas spotkania przyjrzymy się temu, jak na te kwestie patrzą sami użytkownicy języków regionalnych, a jak językoznawcy i osoby zajmujące się prawem.

Do rozmowy zaprosiliśmy osoby reprezentujące różne doświadczenia językowe: społeczność kaszubską, łemkowską i śląską. Wspólnie poszukamy odpowiedzi na pytanie, w jakim języku bije serce i czy język ojczysty zawsze musi być jeden.

Porozmawiamy o tym, kiedy język wzmacnia więzi i poczucie przynależności, a kiedy staje się źródłem napięć – szczególnie w sytuacjach, gdy w przestrzeni publicznej dominuje jeden język i jeden model komunikacji. Nie zabraknie także praktycznych informacji o samych językach: gdzie i w jaki sposób można się ich uczyć, czy dostęp do nauki jest łatwy i gdzie szukać wsparcia i możliwości rozwoju.

Osoby uczestniczące:

Martyna Bunda – pisarka i dziennikarka, urodzona i wychowana na Kaszubach. Przez kilka lat kierowniczka działu krajowego "Tygodnika POLITYKA", zawodowo na stałe związana z tym tytułem. Za książki literackie, m.in. "Nieczułość", nagrodzona nagrodami "Gryfia", "Wiatr od Morza" oraz nagrodą francuskich czytelników La Grande Ourse. Nominowana m. in do Nike. Absolwentka Polityki Społecznej na Uniwersytecie Warszawskim. Mieszka w Poznaniu.

Marcin Musiał – literaturoznawca, bloger, działacz społeczny na rzecz praw mniejszości. Autor jednego z projektów ustawy o uznaniu języka śląskiego językiem regionalnym. Współautor książki "Kiedy umrze ślōnsko godka". Pomysłodawca i organizator promującego śląską kulturę Małego Festiwalu Wielkiej Literatury (dotychczas odbyły się trzy edycje festiwalu). Pomysłodawca i fundator Śląskiej Nagrody Literackiej HONORIS KRAUZA, która jest przyznawana za najlepszą śląską książkę wydaną w roku ubiegłym. Wychował się na żorskiej Wygodzie, mieszka w Katowicach.

Damian Trochanowski – absolwent filologii rosyjskiej (2010); członek Zarządu Głównego Stowarzyszenia Łemków (2000–2008); kolegium redakcyjnego łemkowskiego dwumiesięcznika "Besida" (2000–2010); Zarządu Głównego Stowarzyszenia Ruska Bursa w Gorlicach (2014–; 2016–2017 – przewodniczący zarządu); redaktor łemkowskiego radia LEM.fm (2011– ); autor audycji językowych Jazykowyj Hokus Pokus i Słowowycja); współtwórca, tłumacz wersji webowej, redaktor/redaktor naczelny i korektor łemkowskiego portalu internetowego www.lem.fm (2014–); członek Interregionalnej Rady Języka Rusińskiego (2007–2014), tłumacz i korektor łemkowskich wersji stron www (2014–); uczestnik konferencji naukowych dot. języka łemkowskiego/rusińskiego.

Prowadzi Dagmara Mańka-Wizor – w Muzeum POLIN pracuje od ponad 13 lat; przewodniczka, trenerka i edukatorka, ze szczególnym uwzględnieniem szkoleń antydyskryminacyjnych. Stara się włączać żydowskie wartości i teksty do większości swoich działań edukacyjnych.

Obecnie odpowiedzialna za Sekcję Programów Antydyskryminacyjnych, zajmującą się m.in. programem badań i przeciwdziałania antysemityzmowi, ksenofobii i innym formom dyskryminacji i organizującym szkoleniami dla służb.

Zanim związała się z muzeum, pracowała w Polskiej Akademii Nauk jako archeolożka oraz w różnych organizacjach pozarządowych; uczyła się i pracowała przez różne okresy w Egipcie, Sudanie Południowym, Palestynie, Szwecji. Prywatnie – beznadziejna miłośniczka FC Polonia Warszawa. Wychowana na Śląsku, w częściowo śląskiej rodzinie, ma też korzenie kaszubskie i pamięta ciągłe dziecinne zdziwienie, jak różnymi językami mówią różne ciotki i wujkowie.