Czy da się zrozumieć świat po ataku Hamasu na Izrael z 7 października 2023 roku – i po wojnie w Strefie Gazy, która trwa już ponad dwa lata? Co ten konflikt mówi o nas – i do nas – dziś.

Drugi sezon podcastu "Świat po 7.10.2023" to sześć rozmów o tym, jak wydarzenia na Bliskim Wschodzie wpływają na społeczeństwo, historię, media, język, humanitaryzm i naszą pamięć zbiorową. Rozmawiamy z ekspertkami i ekspertami z różnych dziedzin – pytamy nie tylko, co się wydarzyło, ale też co to znaczy dziś i będzie znaczyć jutro.

Prowadzenie: Anna Wacławik (Radio TOK FM).

Odcinek 1. Muzeum wobec kryzysu

• Gość: Jakub Woźniak – kierownik Działu Komunikacji w Muzeum POLIN

Odcinek 1. Jakub Woźniak. Transkrypcja podcastu [.docx]

Rozmawiamy o tym, jak instytucja publiczna reaguje na nagłe wydarzenia, które dzielą opinię publiczną – jak szuka języka, który nie rani, ale nie milczy. Jak budować zaufanie do instytucji w czasach skrajnych emocji? Gdzie leży granica między reakcją a reakcjonizmem?

Odcinek 2. Co oznacza syjonizm?

• Gość: Konstanty Gebert – dziennikarz, pisarz, były korespondent wojenny

Odcinek 2. Konstanty Gebert. Transkrypcja podcastu [.docx]

Syjonizm – dla jednych idea narodowego odrodzenia Żydów, dla innych hasło protestu lub oskarżenie. Co naprawdę znaczył, gdy powstawał, a co znaczy dzisiaj – na transparentach, w mediach społecznościowych, w debacie o wojnie w Strefie Gazy? Z Konstantym Gebertem rozmawiamy o źródłach, mitach i współczesnych przekształceniach syjonizmu – i o tym, dlaczego to słowo budzi tak wiele emocji.

Odcinek 3. Diaspora w kryzysie: solidarność czy podziały?

• Gościni: Joanna Tokarska-Bakir – antropolożka kultury, badaczka pamięci zbiorowej

Odcinek 3. Joanna Tokarska-Bakir. Transkrypcja podcastu [.docx]

Po 7 października żydowska diaspora na całym świecie znalazła się w nowej, trudnej sytuacji – nie tylko emocjonalnej, ale i politycznej. Rozmawiamy o tym, jak wojna w Strefie Gazy wpłynęła na społeczne nastroje i debatę publiczną, oraz jak szybko pojawiła się fala otwartego antysemityzmu – zarówno w sieci, jak i w przestrzeni publicznej. To opowieść o tym, co się dzieje, gdy symbole stają się bronią, a milczenie – stanowiskiem.

Odcinek 4. Czy można zrozumieć ludobójstwo?

• Gościni: Patrycja Grzebyk – prawniczka, specjalistka w zakresie prawa międzynarodowego

Odcinek 4. Patrycja Grzebyk. Transkrypcja podcastu [.docx]

To rozmowa o tym, czym w ogóle jest ludobójstwo – w prawie, historii i ludzkim doświadczeniu. Jakie warunki muszą być spełnione, by mówić o zbrodni ludobójstwa? I dlaczego tak trudno nazwać ją w momencie, kiedy się dzieje? To odcinek o pamięci, odpowiedzialności i tym, co zostaje przemilczane.

Odcinek 5. Pomoc humanitarna: ratunek czy narzędzie wojny?

• Gość: Wojciech Wilk – ekspert ds. pomocy humanitarnej, prezes Polskiego Centrum Pomocy Międzynarodowej

Odcinek 5. Wojciech Wilk. Transkrypcja podcastu [.docx]

Czy pomoc humanitarna naprawdę ratuje życie – czy bywa częścią wojennej gry? Jak polityka, blokady i interesy wpływają na to, co trafia do stref konfliktu, a co zostaje zatrzymane na granicy? Rozmawiamy o tym, czy konwencje genewskie jeszcze działają, czy może są już tylko symbolicznym gestem – i jak wygląda codzienność pracy humanitarnej w realiach, w których neutralność to często fikcja.

Odcinek 6. Co oznacza kolonializm?

• Gość: Kamil Kijek – historyk, badacz historii Żydów i języka politycznego

Odcinek 6. Kamil Kijek. Transkrypcja podcastu [.docx]

Czy Izrael to państwo kolonialne? A może jego historia wymyka się klasycznym definicjom kolonializmu? W tym odcinku rozmawiamy o tym, czym jest kolonializm osadniczy i dlaczego to pojęcie wzbudza tak silne emocje, gdy używa się go w kontekście współczesnego Izraela. Przyglądamy się, jak pojęcie kolonializmu wykorzystywane jest dziś w debacie o wojnie w Strefie Gazy – i co mówi o polityce, pamięci i języku, którym próbujemy opisać ten konflikt.