Patronat POLIN

"Przechytrzyć historię" - niezwykłe przygody człowieka, który ocalił milion książek w jidysz

Okładka książki: Aaron Lanksy "Przechytrzyć historię"
fot. Wydawnictwo Smak Słowa

Jako dwudziestoczteroletni student Aaron Lansky postanowił podjąć próbę ocalenia porzuconych książek w jidysz, zanim będzie za późno. Dzisiaj, ponad milion książek później, może się on pochwalić nadzwyczajnym osiągnięciem, które nazwano "największą kulturalną akcją ratowniczą w żydowskiej historii". Książka ukazała się nakładem Wydawnictwa Smak Słowa.

W książce "Przechytrzyć historię" Lansky opowiada o swoich przygodach i dzieli się z czytelnikiem wzruszającymi, a często rozśmieszającymi do łez historiami, które usłyszał, kiedy przemierzał Amerykę, podążając tropem książek.

Przedstawia nam oszałamiającą plejadę pisarzy i pokazuje, że kultura, która niemal całkowicie przepadła, może być mostem pomiędzy minionym światem a przyszłością; świadczy też o tym, że słowo pisane może zjednoczyć wszystkich, którzy wierzą w moc wielkiej literatury.

"Po jakimś czasie odkryłem, że sam Holokaust, czyli sposób, w jaki Niemcy realizowali swój plan wymordowania europejskich Żydów, interesuje mnie w mniejszym stopniu niż ludzie, których próbowali unicestwić. Jeśli – jak stwierdził historyk Salo Baron – antysemityzm wynikał z «niechęci do tego, co niepodobne», to w jaki sposób europejscy Żydzi byli «niepodobni», pod jakim względem byli tak różni, tak całkowicie sprzeczni z ideologią faszystowską, że przypieczętowało to ich zagładę?"

Ta książka jednak nie jest kolejnym tomem studiów o Zagładzie. Przeciwnie, to opowieść o ocaleniu. O ratowaniu książek w jidysz – języku, który ma swój urok. I potrafi przechytrzyć historię.

"Wspaniała opowieść, pełna ekscytujących przygód i postaci równie niezapomnianych, jak bohaterowie Singera". – "New York Post"
"Coś, co zaczęło się jako opowieść o donkiszotowskiej wyprawie, okazało się później romansem łotrzykowskim, powieścią detektywistyczną, ważną lekcją historii i wzruszającym przywołaniem minionego świata". – "The Boston Globe"
"Raz na jakiś czas pojawia się książka niosąca niemal uniwersalny przekaz. Przechytrzyć historię jest taką właśnie książką". – "The Sunday Oregonian"

Aaron Lansky jest założycielem i prezesem Yiddish Book Center (www.yiddishbookcenter.org) w Amherst w stanie Massachusetts. Otrzymał Nagrodę MacArthur Fellowship (nazywaną "grantem dla geniuszy") za nadzwyczajny wkład w odrodzenie literatury żydowskiej w Stanach Zjednoczonych. Wraz z rodziną mieszka w zachodniej części stanu Massachusetts.

Patronat honorowy nad książką objęło Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN.