Zbiory

Kolekcja Muzeum POLIN 

Czarny portfel, wiele starych, czarno-białych fotografii i dokumentów
fot. Muzeum Historii Żydów Polskich

Jednym z najważniejszych zadań Muzeum POLIN jest gromadzenie obiektów z dziedzictwem Żydów polskich. W muzealnej kolekcji znajdują się zarówno przedmioty związane z praktykami religijnymi (zwane judaikami), dzieła sztuki jak i zbiory historyczne czy zabytki archeologiczne.

Do pierwszej kategorii zaliczają się przede wszystkim przedmioty wykorzystywane podczas praktyk religijnych. Są to np. świeczniki, ozdobne balsaminki (naczynia do przechowywania wonnych ziół), czy używane podczas wieczerz pucharki kiduszowe. W zbiorach muzeum znajdują się także obiekty związane bezpośrednio z modlitwą, jak dekorowane srebrnym haftem atary czy aksamitne woreczki, do których chowano tałes (rytualny szal) po skończonej modlitwie.

Gromadzone w Muzeum POLIN zbiory sztuki obejmują dzieła XIX i XX-wieczne oraz współczesne. Prace te odwołują się do dziedzictwa Żydów polskich poprzez biografię autora (prace m.in. Romana Kramsztyka, Marka Szwarca, Franciszki Themerson, Ewy Kuryluk, Elżbiety Nadel) lub poprzez podejmowany przez niego temat, jak w przypadku prac współczesnych artystów: Wilhelma Sasnala, Jadwigi Sawickiej czy Huberta Czerepoka.

Najliczniejszą grupę obiektów znajdujących się w kolekcji muzeum stanowią zbiory historyczne. Można wyróżnić wśród nich obiekty historyczne oraz pamiątki osobiste (w tym zbiory archiwalne). Zbiory te dokumentują historię polskich Żydów (od drugiej połowy XIX w. do współczesności. Pozwalają poznać ją z perspektywy społeczności, a także poszczególnych rodzin czy osób. Na kolekcję składają się przedmioty codziennego użytku (jak sztućce, naczynia czy odzież), a także fotografie, dokumenty osobowe, rękopisy i listy. Kolekcje o charakterze osobistym są często dopełniane wywiadami historii mówionej i dokumentacją w postaci cyfrowej. 

Rozwój kolekcji Muzeum POLIN – nabywanie nowych obiektów i opieka nad dotychczasowymi – pozwala na zachowanie i uhonorowanie pamięci o konkretnych osobach i całych społecznościach Żydów polskich. Specjaliści i specjalistki z muzeum, obejmując przedmioty opieką, dokonują opracowania merytorycznego (tworzą dokumentację obiektu, m.in. opisując związane z nimi historie). Poddają obiekty koniecznym zabiegom konserwatorskim, przywracając im dobry stan, a następnie zapewniają im odpowiednie warunki podczas przechowywania zabytków. Równie ważne są digitalizacja obiektów (dokumentacja w wersji cyfrowej) i upowszechnianie pozyskanej wiedzy,  by mogły z niej korzystać kolejne pokolenia.